"DUA Ve/VeYa HAYAL DEFTERİ.."
A'LA SURESİ 4. ve 5. AYET-İ KERİME'LERİN TEFSİRİ
Vacip Tealâ zâtının, sıfatının ve isminin nekaisten münezzeh olmasının sebep ve delillerinden bazılarını beyandan sonra bazı aharı beyan etmek üzere buyuruyor.
[Şol Rabbin Tealâ'nın ismini tenzih et ki o Rabbin Tealâ yarattığı mahlûkatının cümlesinin cinsini, nev'ini ve efradını bir miktar-ı muayyen üzere takdir etti, her birerlerini kendilerine lâyık olan ef'âle tevcih etti ve onlara maksatlarına ulaştıracak yolları gösterdi.]
Yani; ey Habibim! Şol Rabbin Tealâ'nm ismine ta'zim et ki o Rabbin Tealâ cümle eşyanın cinsini, nev'ini, şahsını, herbirerlerinin miktarını, sıfatlarını ve fiillerini ve ecellerini takdir etti, herbirini tabiatları ve mizaçları icabı ve yaşayabilecekleri veçh üzere ef'âle şevketti.
Fahri Râzi'nin beyanı veçhile takdir; cümle mahlûkata şamildir. Çünkü; Vacip Tealâ gökleri, yıldızları, anâsırı, madenleri, otları, hayvanları ve insanları miktar-ı muayyen üzere takdir buyurdu, herbirerlerinin cüsselerini, büyük ve küçük miktarlarım, müddet-î bekalarını, sıfatlarını, renk, lezzet ve rayihalarını, güzellik ve çirkinliklerini, hidayet ve dalâletlerini takdir etti ki hiçbirisi takdir olunan miktardan ne bir zerre ileri, ne de bir zerre geri olamaz. Herşey kendi için takdir olunan miktarı muhafaza eder. Binaenaleyh; o miktar üzere bulunur.
Vacip Tealâ'nm hidayetine gelince; Allahü Tealâ- herşeydo' bir kuvve-i hassa kabulüne müstaid bir mîzaç halketmiştir. O mizacın kabul ettiği kuvvet bir fiil-i muayyenin sudûruna mahal olur. işte hidayet-i ilâhîye;fiil-i muayyene mahal olan kuvveti halk buyurmasıdır ki o kuvve-i hassa sebebiyle kendi nev'ine mahsus olan fiile âlet olur. Şu halde takdir : ecza-yı cismaniyede o kuvveti kabule salih bir veçhüzere tasarruf ve eczalarım yekdiğerine rabıtla terkib etmektir, Ve hidayet de o cisimde ve eczalarında kuvâ halkeimek ve o kuvvânın eseri olan fiile âlet kılmaktır.
Binaenaleyh; mahlûkattan herbiri kendi nev'ine mahsus olan ef'âlden geri kalmaz. Meselâ tavşan kaçmaktan, tazı kovalamaktan, koyun korkmaktan, kurt tutup onu parçalamaktan geri durmazlar. Zira: Allahü Tealâ bilûmum mahlûkaatm kendine mahsus olan menfaat ve mazarratını bildirdi ve hayvanattan herbirini menfaatini aramaya şevketti.
Hatta Ebussuud Efendi'nin beyanı veçhile yılanın (ef'î) denilen nev'î bin sene yaşayabiliyor ve bin seneyi ikmal ettikten sonra gözlerine körlük arız oluyor.
Fakat gözlerinin devası bahçelerde bulunan ve (razdane) denilen otu gözlerine sürmektir. Binaenaleyh; gözlerine körlük gelince Cenab-ı Hak onu hidayette kılar, hatta kendisiyle otun bulunduğu mahal arasında on günlük mesafe olsa bile o (razdane) yi arar, bulur. Gözlerine sürer, biiznillâh gözleri açılır. İşte bunun gibi cümle hayvanatta bu gibi akıllara hayret verecek hidayet-i İlâhî'ye görülür.. Meselâ Örümceğin ev; arının bal ve kuşların yuva yapması hep bu kabil hidayet-i ilâhî'ye cümlesindendir. Erkeği erkek, dişiyi dişi olarak takdir ettikten sonra erkeğin dişiye ne yolda muvasalat edeceğini erkeğe ilham etmek ve rahm-i iimmehalta çocuğun duracağı müddeti takdirden sonra zamanı geldiğinde ana rahminden çocuğun çıkmasını ilham etmek, hidayet-i İlâhî'ye cümlesindendir ve hayvanın rızkını takdirden sonra bilûmum hayvanatın kendi rızkının kisbini ilham etmek ve kisbe liyakat vermek ayn-ı hidayettir. Hayır ve ser yollarım takdirden sonra her iki yolu beyan etmek üzere deliller koymak, enbiya vasıtasıyla beyan etmek, kitaplar inzaliyle yolları göstermek Vacip Teala'nın kullarına hidayeti cümlesindendir.
Velhasıl bu âyet-i celiie arş-ı a'ladan tahtesseraya kadar göklerin, yıldızların, anâsır-ı erbaanın ,hayvanların, madenlerin, otların ve sair mahiûkatın cümlesinin takdirine ve hidayetine şamil olduğu cihetle tefsirini tafsile ciltler dolusu kitaplar vasi olamaz.
Hulasatu'l- Beyan.
09:00 - 14.10.2008 - sen de bir iz bırak.)
| Son Sayfa | Sonraki Sayfa |
"Döküver içini bu yerlerin Rabbine..
Döküver ki hep üzerine rahmetler ine,
Rahmete dönüşür,Ona ulaşan ah-u vah!"
********************
Az ye,az uyu,az iç,
Ten mezbelesinden geç,
Dil gülşenine gel göç,
Mevla görelim neyler,
Neylerse güzel eyler.!
Arif onu seyreyler.
********************
KURAN KERİM-Abu Bakr Al-Shatery
*ANANE SAYFA
*ZAMAN MAKİNASI(sadece geçmişe gider..
nam-ı diğer ARŞİV)
- İKİNCİ MEYVE
- Saltanat Allah'a şahit, göklerin ve yerin orduları Allah'
- Müstehap Dualar
- İttihad-ı İslam
- Nikah ve Düğün
- Aile ve Ahirzaman
- EN GÜZEL İSTEME ŞEKLİ
- ÖLÜMÜ ANMAK HAKKINDA HADİSLER
- A'LA SURESİ 4. ve 5. AYET-İ KERİME'LERİN TEFSİRİ
- HADİS-İ ŞERİFLERDEN SEÇMELER
- BİDA'T HAKKINDA
- Ana Baba Ve Eğitimcilerin Yapmaları Gereken Vazifelerle İlgili E
- DÜNYADAN YÜZ ÇEVİRMEHAKKINDA HADİSLER
- NEFSİN TERBİYESİ HAKKINDA HADİSLER
- NEFSİN TERBİYESİ HAKKINDA HADİSLER-1
Arkaplanını Sen Belirle
